Namaste! Matını ser, derin bir nefes al ve arkana yaslan. Çünkü bugün yoga dünyasının en disiplinli, en bol terleten ama bir o kadar da büyüleyici pratiklerinden birine; Ashtanga Yoga dünyasına derin bir dalış yapıyoruz.
Hani şu sosyal medyada gördüğün, sanki yerçekimine meydan okuyormuş gibi havada asılı kalan, tüy gibi hafifleyen ama aslında o an arkada amansız bir kas gücü ve odaklanma savaşı veren yogiler var ya… İşte onların gizli aşkı çoğunlukla Ashtanga’dır! Eğer sen de "Biraz hareket edeyim ama ruhum da matın üzerinde yerini bulsun, hırslanmadan kendimi keşfedeyim" diyorsan, doğru yerdesin.
Hadi gel, Ashtanga Yoga nedir, bu işin felsefesi nerden gelir ve matın üzerinde dengede kalmanın sırları nelerdir, birlikte inceleyelim!
Ashtanga Yoga Nedir?
Ashtanga, kelime anlamı olarak Sanskritçede "Sekiz Kollu/Basamaklı" anlamına geliyor. Büyük yoga gurusu Sri K. Pattabhi Jois tarafından modernize edilip dünyaya tanıtılan bu ekol, aslında tam bir "hareketli meditasyon" pratiği.
Buradaki en büyük olay şu: Ashtanga’da kafana göre akamazsın süslü dostum! Önceden belirlenmiş, belirli bir sırası olan asana (duruş) serileri vardır. Sen birinci seriyi (Primary Series - Yoga Chikitsa) bitirmeden, yani o duruşlarda ustalaşmadan hop diye ikinci seriye geçemezsin.
Pattabhi Jois’in çok sevdiğim, yoga stüdyolarının duvarlarına asılası meşhur bir sözü vardır:
"Yoga is 99% practice, 1% theory." (Yoga %99 pratik, %1 teoridir.)
Yani diyor ki; felsefeyi saatlerce tartışabilirsin ama asıl deneyimi ve dönüşümü matın üzerine çıkıp o emeği verdiğinde, kendi bedenine dokunduğunda hissedeceksin.
Ashtanga’nın Üç Atlısı: Tristana
Ashtanga pratik ederken sadece hareketleri yapıp geçmiyoruz. Bizi matın üzerinde tutan, zihnimizi susturan ve o büyülü anı yakalamamızı sağlayan üç odak noktası var. Biz buna Tristana diyoruz:
Ujjayi Nefesi (Okyanus Nefesi):
Boğazının arkasını hafifçe sıkarak aldığın, tıpkı Darth Vader veya okyanus dalgaları gibi ses çıkaran o derin nefes. Bu nefes içindeki odağı güçlendirir, seni ısıtır ve pratiğe konsantre olmana destek olur.
Bandhalar (Enerji Kilitleri):
Özellikle Mula Bandha (kök kilidi) ve Uddiyana Bandha (karın kilidi). Pratik boyunca karnını içeri ve yukarı toplamak, o zorlu duruşlarda sanki havada uçuyormuş gibi hafiflemene yardımcı olabilir.
Drishti (Bakış Noktası):
Gözlerin fır fır dönmeyecek, yandaki matta amuda kalkan komşuna bakıp "Vay be" demeyeceksin! Her hareketin belirli bir bakış noktası vardır (burnun ucu, başparmak, göbek deliği gibi). Gözün nereye bakarsa, zihnin oraya gider. Bakışını sabitle ki zihnin de sakinleşsin.
Dengeli Bir Pratik ve Köklenme Mücadelesi
Şimdi dürüst olalım; Ashtanga demek, dinamizm ve bolca efor demek. Sun Salutation (Güneşe Selam) serileriyle başlayan pratik ilerledikçe, matın üzerinde yoğun bir sıcaklık hissedebilirsin.
İşte tam bu noktada, aşağı bakan köpekte durmaya çalışırken ellerinin öne doğru kayması ve senin "Şu an zen kalmalıyım ama dengemi kaybetmek üzereyim!" iç sesiyle savaşman çok normal. Hepimiz o yollardan geçtik, sakin ol!
Ashtanga gibi yoğun pratiklerde köklenmek ve güvende hissetmek için kaymayan ve duruşunu destekleyen doğru bir mat seçimi çok önemlidir. Ellerin terlese bile seni destekleyen, zemine iyi oturan güvenli bir mat, pratiğini çok daha konforlu bir meditasyona dönüştürebilir. Matının üzerinde bulacağın o sağlam denge hissi, zorlu asanalarda sadece bedenine ve nefesine odaklanmanı kolaylaştırır.
Doğaya ve Kendine Saygı
Ashtanga felsefesinin ilk basamağı Yama’lardır, yani toplumsal kurallar. Ve bu kuralların en başında Ahimsa (Şiddetsizlikle Yaşamak) gelir. Şiddetsizliği sadece canlılara zarar vermemek olarak düşünme; gezegenimize, doğaya ve evrene saygı duymak, onu korumak da Ahimsa’nın bir parçasıdır.
"Peki Ben Ashtanga’ya Başlamalı mıyım?"
Eğer hayatında bir düzene, disipline ihtiyaç duyuyorsan, "Zihnim çok dolu, beni ancak dinamik bir fiziksel pratik sakinleştirir" diyorsan; kesinlikle evet! İlk başta seriyi ezberlemek veya duruşları tam yapamamak seni korkutmasın.
Kendine zaman tanı, nefesine odaklan ve matın üzerinde geçirdiğin her saniyenin tadını çıkar. Belki de hayatının o en huzurlu, en dengeli anı, matın üzerinde seni bekliyordur.
Kaynakça
Pattabhi Jois — Yoga Mala: The Original Teachings of Ashtanga Yoga
Verywell Fit: "The Three Focal Points (Tristana) of Ashtanga Yoga"
The New York Times (Wirecutter): "The Best Yoga Mats for Dynamic and Sweaty Practices"
Daha fazla bilgi edin
